نکتههای کلیدی
- PNR همان کد رزرو بلیط هواپیماست: شناسهای معمولاً ششکاراکتری از حرف و عدد لاتین که ایرلاین یا سیستم رزرو برای هر رزرو پرواز میسازد.
- روی بلیت الکترونیکی و ایمیل تأیید، کد رزرو معمولاً بالای صفحه و با عنوانهایی مثل «کد رزرو»، Booking Reference یا PNR میآید.
- شمارهی بلیت چیز دیگری است: عددی ۱۳ رقمی برای هر مسافر. «کد رفرنس» یا شمارهی سفارش هم شناسهی سایتی است که از آن خریدهاید.
- پاسپورت PNR ندارد. شمارهی گذرنامه فقط در رزرو پرواز خارجی ثبت میشود و کد رزرو را خود رزرو دارد، نه گذرنامه.
- با کد رزرو و نام خانوادگی مسافر میشود رزرو را در بخش مدیریت رزرو یا استعلام سایت ایرلاین دید. در سایتهای آژانسساز PNR به نام خود مسافر است.
فهرست مطالب
PNR چیست و کد رزرو بلیط هواپیما کجاست؟ این دو سؤال معمولاً وقتی پیش میآیند که بلیتی خریدهاید و میخواهید مطمئن شوید واقعاً ثبت شده، یا فرمی از شما «شماره PNR» خواسته و نمیدانید چه بنویسید. PNR همان کد رزرو است: شناسهی کوتاهی که رزرو پرواز شما را در سیستم ایرلاین پیدا میکند.
در این راهنما میگوییم PNR دقیقاً چیست، کجای بلیت نوشته میشود، چه فرقی با شمارهی بلیت و «کد رفرنس» دارد، چرا پاسپورت PNR ندارد و چطور رزرو را در سایت خود ایرلاین پیگیری کنید. بخش آخر برای کسانی است که بلیت میفروشند.
PNR چیست؟
PNR مخفف Passenger Name Record است، یعنی «رکورد نام مسافر». هر بار که پروازی رزرو میشود، ایرلاین یا سیستم رزرو یک رکورد میسازد و به آن یک کد کوتاه میدهد. این کد معمولاً شش کاراکتر از حرف و عدد لاتین است، چیزی شبیه X4K7TB (این نمونه ساختگی است). در فارسی به آن کد رزرو میگویند.
خود رکورد فقط یک کد نیست؛ پروندهای است که این اطلاعات به آن وصل میشود:
- نام مسافر یا مسافران، دقیقاً با همان املایی که هنگام رزرو وارد شده است.
- پروازها: مبدأ، مقصد، تاریخ، ساعت، شمارهی پرواز و کلاس پروازی هر مسیر.
- راه تماس با مسافر یا فروشنده، مثل شمارهی موبایل و ایمیل.
- شمارهی بلیت هر مسافر، وقتی بلیت صادر شد.
- درخواستهای ویژه، مثل ویلچر یا غذای خاص، اگر ثبت شده باشند.
- برای پرواز خارجی، مشخصات گذرنامهی هر مسافر.
یک PNR میتواند چند مسافر را با هم داشته باشد؛ مثلاً یک خانوادهی چهارنفره که با هم رزرو کردهاند معمولاً یک کد رزرو مشترک دارند. اما هر کدام شمارهی بلیت جداگانهی خودش را میگیرد. رفتوبرگشت یا مسیر چندمرحلهای هم اغلب زیر یک کد رزرو ثبت میشود.
کد رزرو داشتن با بلیت صادرشده یکی نیست
PNR پیش از صدور بلیت هم وجود دارد. رزرو میتواند مدتی بدون صدور نگه داشته شود و اگر تا مهلتش بلیت صادر نشود، ایرلاین آن را لغو میکند. بلیت قطعی یعنی رزروی که برای هر مسافرش شمارهی بلیت الکترونیکی صادر شده است. پس اگر فقط یک کد ششحرفی گرفتهاید و هیچ شمارهی بلیتی ندارید، از فروشنده بپرسید بلیت صادر شده است یا نه.
کد رزرو بلیط هواپیما کجاست؟
کد رزرو معمولاً بالای ایمیل تأیید یا صفحهی اول بلیت الکترونیکی است، نزدیک نام ایرلاین یا تاریخ صدور. شکل بلیت در هر ایرلاین و هر سایت فرق میکند و عنوان کد هم یکسان نیست، اما اگر این عنوانها را بشناسید پیدا کردنش سخت نیست:
| عنوانی که روی بلیت میبینید | یعنی چه | شکل معمول |
|---|---|---|
| کد رزرو، PNR، Booking Reference، Reservation Code، Record Locator | همان PNR؛ کد رزرو پرواز | شش حرف و عدد لاتین |
| Airline Reference یا Airline Confirmation | کد رزرو در سیستم خود ایرلاین؛ برای سایت ایرلاین همین را بزنید | شش حرف و عدد لاتین |
| شمارهی بلیت، Ticket Number، E-ticket No. | سند پرداختشدهی هر مسافر | ۱۳ رقم |
| شمارهی سفارش، کد پیگیری، کد رفرنس سایت | شناسهی خرید در سایتی که از آن خریدهاید | به همان سایت بستگی دارد |
| Flight یا شمارهی پرواز | کد دوکاراکتری ایرلاین و یک عدد | مثلاً IR یا W5 و چند رقم |
بیشتر بلیتهای الکترونیکی از بالا به پایین تقریباً این بخشها را دارند:
- سربرگ: نام ایرلاین یا سایتی که بلیت را فرستاده.
- کد رزرو و تاریخ صدور.
- نام هر مسافر و شمارهی بلیت او.
- مشخصات پرواز: مبدأ و مقصد، معمولاً با کد سهحرفی فرودگاه، تاریخ، ساعت و شمارهی پرواز.
- بار مجاز و کلاس نرخ.
- قوانین استرداد و تغییر، یا راه دیدن آنها.
کدهای سهحرفی کنار نام شهرها، مثل IKA یا MHD، کد یاتای فرودگاهاند و ربطی به کد رزرو ندارند. فهرست کامل آنها را در راهنمای کد یاتا فرودگاههای ایران و مقصدهای پرتردد آوردهایم. اگر بلیت را با پیامک گرفتهاید، معمولاً کد رزرو و شمارهی پرواز در همان پیامک هست؛ از آن عکس بگیرید یا جایی نگهش دارید.
فرق PNR، شماره بلیط و کد رفرنس چیست؟
کوتاهترین جواب: PNR خود رزرو است، شمارهی بلیت سند پرداختشدهی هر مسافر است و کد رفرنس شمارهای است که سایت فروشنده به سفارش شما داده. این سه کار متفاوتی دارند و در جای متفاوتی به کار میآیند.
| PNR (کد رزرو) | شمارهی بلیت | کد رفرنس یا شمارهی سفارش سایت | |
|---|---|---|---|
| چه کسی میسازد | ایرلاین یا سیستم رزرو | ایرلاین، هنگام صدور | سایت یا آژانسی که از آن خریدید |
| شکل | معمولاً شش حرف و عدد لاتین | ۱۳ رقم؛ سه رقم اول کد ایرلاین | هر شکلی، بسته به سایت |
| برای چه | کل رزرو، با همهی مسافران و پروازها | هر مسافر جداگانه | هر خرید در آن سایت |
| کجا به کار میآید | سایت ایرلاین، پذیرش آنلاین، پشتیبانی ایرلاین | استرداد، صورتحساب، پیگیری پرداخت | پشتیبانی همان سایت |
چرا بعضی بلیتها دو کد رزرو دارند؟
وقتی رزرو از یک سیستم رزرو واسط انجام میشود، گاهی همان رزرو دو کد دارد: یکی در سیستم واسط و یکی در سیستم خود ایرلاین. روی بعضی بلیتها هر دو را میبینید و دومی معمولاً با عنوان Airline Reference آمده است. برای کار در سایت ایرلاین، کد خود ایرلاین را بزنید.
«کد رفرنس» دو معنا دارد
در زبان روزمره بعضیها به خود PNR «رفرنس» میگویند، چون اسم انگلیسیاش Booking Reference است. بعضی سایتهای فروش بلیت هم به هر خرید یک شمارهی سفارش میدهند و اسمش را «کد رفرنس» یا «کد پیگیری» میگذارند. آزمون ساده است: کدی که در سایت ایرلاین با نام خانوادگی شما رزرو را پیدا میکند، کد رزرو است؛ کدی که فقط در سایت فروشنده کار میکند، شمارهی سفارش است.
شماره PNR پاسپورت کجاست؟
پاسپورت PNR ندارد. هیچ جای گذرنامه کدی به اسم PNR نوشته نشده و ادارهی گذرنامه هم چنین کدی صادر نمیکند. PNR مال رزرو پرواز است و ایرلاین یا سیستم رزرو آن را میسازد.
این اشتباه چند دلیل رایج دارد:
- در رزرو پرواز خارجی، شمارهی گذرنامهی مسافر وارد رکورد رزرو میشود؛ یعنی PNR گذرنامه را «میشناسد»، اما گذرنامه PNR ندارد.
- بعضی فرمها، مثلاً فرم یک مرکز ویزا یا یک سفارت، از شما «شماره PNR» میخواهند. منظورشان یا کد رزرو پروازتان است یا کد پیگیری پروندهای که خود آن مرکز به شما داده و در رسید یا ایمیلشان آمده است.
- شمارهی گذرنامه و کد رزرو هر دو ترکیبی از حرف و عدد لاتیناند و به چشم شبیه هم میآیند.
اگر فرمی از شما «PNR» خواست، اول راهنمای همان فرم را بخوانید. اگر دربارهی پرواز است، کد رزرو ششکاراکتری روی بلیت را بنویسید. اگر دربارهی پروندهی ویزا یا وقت سفارت است، کد را در رسید یا ایمیل همان مرکز پیدا کنید و اگر پیدا نشد از خودشان بپرسید. شمارهی گذرنامه را جای PNR ننویسید.
پیگیری رزرو با PNR در سایت ایرلاین
با کد رزرو و نام خانوادگی مسافر میتوانید رزرو را خودتان در سایت ایرلاین ببینید. بیشتر ایرلاینها بخشی با نامی مثل «مدیریت رزرو»، «استعلام بلیت»، Manage Booking یا «پذیرش آنلاین» دارند که همین دو مورد را میپرسد.
- کد رزرو و نام ایرلاین را از ایمیل تأیید یا بلیت پیدا کنید.
- ببینید پرواز را کدام ایرلاین انجام میدهد. در پرواز اشتراکی سراغ ایرلاین انجامدهندهی پرواز بروید.
- آدرس سایت ایرلاین را خودتان در مرورگر تایپ کنید، نه از لینکی که در پیام برایتان آمده.
- در بخش مدیریت رزرو یا استعلام، کد رزرو و نام خانوادگی را با حروف لاتین وارد کنید.
- نام مسافر، شمارهی پرواز، تاریخ و ساعت را با بلیت مقایسه کنید.
این کار چند دقیقه طول میکشد و بهترین راه برای اطمینان از این است که بلیت واقعاً ثبت شده است. فهرست هفتمرحلهای کاملتر، با نکتههایی دربارهی وقتی که رزرو پیدا نمیشود، در بخش چطور بلیت را استعلام کنید آمده است.
پیگیری رزرو بلیط هواپیما با کد ملی
راه همگانی پیگیری، کد رزرو بههمراه نام خانوادگی است. برای پرواز داخلی کد ملی مسافر هم در رزرو ثبت میشود؛ بخشنامهی سازمان هواپیمایی کشوری دربارهی اصلاح نام مسافر (CIR-COM-03، صادرشده در ۱۹ آذر ۱۴۰۴) ثبت درست کد ملی برای پرواز داخلی و شمارهی گذرنامه برای پرواز خارجی را هنگام صدور بلیت اجباری میداند. اگر سایت ایرلاینی جستوجو با کد ملی یا شمارهی بلیت را هم بپذیرد، آن را در همان صفحهی استعلام میبینید.
اگر رزرو پیدا نشد
- کد را دوباره بخوانید؛ حرف O و عدد صفر، یا حرف I و عدد یک، زیاد با هم اشتباه میشوند.
- نام خانوادگی را دقیقاً با همان املای لاتین روی بلیت وارد کنید.
- مطمئن شوید شمارهی سفارش سایت فروشنده را بهجای کد رزرو ایرلاین وارد نکردهاید.
- اگر بلیت چند ساعت پیش صادر شده یا هنوز شمارهی بلیت ندارید، از فروشنده وضعیت صدور را بپرسید.
برای فروشنده: PNR به نام مسافر
اگر بلیت میفروشید، کد رزرو مهمترین چیزی است که اعتماد مشتری را میسازد. مسافری که میتواند رزروش را در سایت خود ایرلاین و به نام خودش ببیند، دیگر لازم نیست فقط به حرف شما اعتماد کند. برعکس، بلیتی که کد رزروش در هیچ سایتی پیدا نمیشود، اولین نشانهی کلاهبرداری است.
- کد رزرو و شمارهی بلیت را با هم برای مسافر بفرستید و بگویید چطور در سایت ایرلاین بررسیاش کند.
- نام مسافر را دقیقاً مطابق کارت ملی یا گذرنامه بگیرید. بلیت قابل انتقال به شخص دیگر نیست و اصلاح نام فقط در موارد محدود ممکن است.
- پیش از صدور، کد رزرو را بهجای بلیت قطعی به مشتری ندهید؛ اگر رزرو هنوز صادر نشده، همین را صریح بگویید.
- هتل و فعالیتهای گردشگری کد رزرو ایرلاین ندارند؛ برای آنها واچر را بفرستید و بگویید همراه داشته باشند.
PNR در سایتهایی که با آژانسساز ساخته میشوند
در سایتی که با آژانسساز ساخته میشود، بلیت از طریق شریک صدور بلیت آژانسساز صادر میشود و صاحب سایت صادرکنندهی بلیت نیست. آنچه مسافر میگیرد بلیت الکترونیکی معمولی ایرلاین است، با PNR به نام خود او، و میتواند رزروش را در سایت ایرلاین ببیند. مسافر بلیت را با ایمیل میگیرد و شما هر سفارش را با وضعیت و کد رزرو در پنل خودتان میبینید.
اینکه صادرکننده شریک آژانسساز است، به این معنا نیست که فعالیت شما به هیچ مجوزی نیاز ندارد؛ فروش و تبلیغ با برند خودتان به نوع کارتان بستگی دارد و باید از مرجع صدور مجوز پرسیده شود. توضیح بیشتر در راهنمای مجوز فروش بلیط هواپیما آمده است. فرق بلیت سیستمی و چارتری و قوانین استردادشان را هم در راهنمای فرق بلیط سیستمی و چارتری ببینید.
جمعبندی
- PNR همان کد رزرو است: معمولاً شش حرف و عدد لاتین که رزرو پرواز را در سیستم ایرلاین پیدا میکند.
- روی بلیت دنبال عنوانهایی مثل کد رزرو، Booking Reference یا Airline Reference بگردید.
- شمارهی بلیت ۱۳ رقمی و شمارهی سفارش سایت فروشنده، کد رزرو نیستند.
- پاسپورت PNR ندارد؛ فرمی که PNR میخواهد یا کد رزرو پرواز را میخواهد یا کد پیگیری خودش را.
- رزرو را با کد رزرو و نام خانوادگی در سایت خود ایرلاین بررسی کنید.
اگر میخواهید با برند خودتان پرواز، هتل و فعالیتهای گردشگری بفروشید، امکانات سایت آژانس را ببینید و از راهاندازی رایگان شروع کنید.
سؤالات متداول
PNR چیست و چند رقم است؟
PNR مخفف Passenger Name Record است، یعنی رکورد رزرو مسافر در سیستم ایرلاین یا سیستم رزرو. کدی که این رکورد با آن پیدا میشود معمولاً شش کاراکتر از حرف و عدد لاتین است و در فارسی به آن «کد رزرو» میگویند. نام مسافر، پروازها و راه تماس به همین رکورد وصل است.
کد رزرو بلیط هواپیما کجاست؟
در ایمیل تأیید و روی بلیت الکترونیکی، معمولاً بالای صفحه و نزدیک نام ایرلاین یا تاریخ صدور. عنوانش ممکن است «کد رزرو»، PNR، Booking Reference، Reservation Code یا Airline Reference باشد. اگر چند کد دیدید، کدی که در سایت خود ایرلاین با نام خانوادگی شما رزرو را پیدا میکند، همان کد رزرو ایرلاین است.
شماره PNR در پاسپورت کجاست؟
هیچجا؛ گذرنامه PNR ندارد. PNR مال رزرو پرواز است و ایرلاین یا سیستم رزرو آن را میسازد، نه ادارهی گذرنامه. اگر فرمی از شما «شماره PNR» خواسته، منظورش یا کد رزرو پروازتان است یا کد پیگیری پروندهای که خود آن مرکز به شما داده؛ راهنمای همان فرم را بخوانید یا از خودشان بپرسید.
کد رفرنس بلیط هواپیما چیست؟
این عبارت دو معنا دارد. بعضیها به خود PNR «رفرنس» میگویند، چون اسم انگلیسیاش Booking Reference است. بعضی سایتهای فروش بلیت هم به هر خرید یک شمارهی سفارش یا «کد رفرنس» میدهند که فقط در همان سایت و پشتیبانیاش کار میکند و در سایت ایرلاین چیزی را پیدا نمیکند.
فرق PNR با شماره بلیط چیست؟
PNR خود رزرو است و ممکن است چند مسافر و چند پرواز را با هم در بر بگیرد. شمارهی بلیت سند پرداختشدهی هر مسافر است، ۱۳ رقم دارد و سه رقم اولش کد ایرلاین صادرکننده است. رزرو بدون شمارهی بلیت هنوز بلیت قطعی نیست.
میشود رزرو بلیط هواپیما را با کد ملی پیگیری کرد؟
راه همگانی پیگیری، کد رزرو بههمراه نام خانوادگی مسافر است. برای پرواز داخلی کد ملی مسافر هم در رزرو ثبت میشود و اگر سایت ایرلاینی جستوجو با کد ملی یا شمارهی بلیت را هم بپذیرد، آن را در همان صفحهی استعلام یا مدیریت رزرو میبینید. اگر مطمئن نیستید، با کد رزرو شروع کنید.
اگر PNR در سایت ایرلاین پیدا نشد چه کنم؟
اول ببینید کد را درست و با حروف لاتین وارد کردهاید و نام خانوادگی دقیقاً همان املای روی بلیت است. بعد مطمئن شوید کدی که وارد کردهاید شمارهی سفارش سایت فروشنده نیست و پرواز را همان ایرلاینی انجام میدهد که سایتش را باز کردهاید. اگر باز هم پیدا نشد، از سایتی که خریدید شمارهی بلیت و کد رزرو ایرلاین را بخواهید.
